Nghệ Thuật Xưa | Homepage
Áo giáp Đại Việt

Áo giáp Đại Việt

0 Comments 🕔14.Sep 2014

Lịch Trình Tiến Hóa của Khải Giáp

Trải qua những thăng-trầm của lịch-sử, bao nhiêu chứng-vật và tài-liệu đều bị mất-mát. Vì Lịch-sử và Văn-hóa Đại-Việt có liên-quan mật-thiết với Lịch-sử và Văn-hóa Trung-Hoa, nên sự nghiên-cứu về Khải-Giáp Đại-Việt có thể dựa vào những dữ-kiện của lịch-sử Trung-Hoa :

  • Thời Nhà Tùy (581-618) dùng « Minh-Quang-Khải » làm áo-giáp chánh.
  • Thời Nhà Đường (618-907) dùng 13 loại áo-giáp khác nhau trong đó có 6 loại áo-giáp bằng sắt và thép như « Minh-Quang-Khải » và « Sơn-Văn-Giáp » ; còn 7 loại Giáp kia thì bằng da. Ngoài ra, người ta cũng dùng cả « Giáp-Vải » và « Giáp-Lụa ».
  • Thời Ngũ-Đại (907-960) thì Khôi-Mão và Khải-Giáp không khác thời Nhà Đường bao nhiêu, người ta chỉ thay đổi chút ít về cấu-trúc về Khôi-Mão và hình-thù những Vảy-Giáp.
  • Thời Nhà Tống (960-1279) thì Khải-Giáp vẫn giữ theo cấu-trúc Giáp-Bào thời Ngũ-Đại nhưng Vảy Giáp được nghiên-cứu tường-tận hơn.
  • Thời Nhà Liêu (916-1125) thì Khải-Giáp cũng tương-tợ như thời Ngũ-Đại.
  • Thời Nhà Kim (1115-1234), sau khi xâm chiếm Bắc-Tống, thì Khải-Giáp được khai-triễn hơn.
  • Thời Nhà Nguyên (1271-1368), thì Khải-Giáp được cải-tiến do ảnh-hưởng của Giáp-Bào Nhà Kim và Nhà Tống mà quân Mông-Cổ đã thôn-tính.
  • Thời Nhà Minh (1368-1644), thì Khải-Giáp được toàn-hảo nhất. Các Tướng-sĩ được mặc « Đại-Hồng-Bào » và mặc « Sơn-Văn-Giáp ».
  • Thời Nhà Thanh (1644-1912), thì những lúc đầu, Giáp-Bào noi theo kiểu Giáp-bào Nhà MINH, nhưng về sau thì Giáp-Bào bị suy-thoái do sự phát-triễn của súng đạn, duy chỉ còn « Giáp-Vải » và « Giáp-Lụa » là được sử-dụng

Nghiên Cứu So Sánh Khải Giáp

Chiếu theo lịch-trình tiến-hóa của Giáp-Bào dựa theo những dữ-kiện của lịch-sử Trung-Quốc, và trên những hình tượng tìm thấy trong các đình chùa tại Việt-Nam, thì chúng ta có thể suy-diễn ra rằng :

  • Giáp-Bào Đại-Việt của danh-tướng Lý-Thường-Kiệt thời Nhà LÝ (1010-1225) tương-đương với Giáp-Bào thời Nhà TỐNG (960-1279) ;
  • Giáp-Bào của danh-tướng Trân-Hưng-Đạo thời Nhà TRẦN (1226-1400) tương-đương với Giáp-Bào thời Nhà NAM-TỐNG (1127-1279) và Nhà NGUYÊN-Mông (1279-1368) ;
  • Giáp-Bào của thời Nhà Hậu-LÊ (1428-1527 C.N.) tương-đương với Giáp-Bào thời Nhà MINH (1368-1644) ;
  • Giáp-Bào của thời Nhà TÂY-SƠN (1778-1802) và thời Nhà NGUYỄN (1802-1945) tương-đương với Giáp-Bào thời Nhà THANH (1644-1912).

Giáp Lụa dưới Triều Nhà NGUYỄN (còn lưu-giữ vết-tích Dịch-Oa-Giáp 腋 窩 甲) Việt-Nam – Thế-Kỷ 19.

Tượng Giáp-Sĩ Đại-Việt cầm Đại-Chùy Đại-Việt – Thế-Kỷ 17 (Điện Voi Ré – Việt-Nam)

Tượng Hộ-Pháp (Dharmapâla) mặc Khải-Giáp Đại-Việt – Thế-Kỷ 17 (Chùa Thiên-Phúc – Việt-Nam)

Khôi-Mạo gắn Nhĩ-Giáp 耳 甲 hình Cánh Phượng Bay ( Phượng-Dực Mạo 鳳 翊 帽 ) (hình nhìn từ 3/4 phía trước) (Đại-Việt – Thế-Kỷ 15~17)  (Khôi-Mạo bị khiếm-khuyết Ngù nơi chóp)

Khôi-Mạo gắn Nhĩ-Giáp 耳 甲 hình Cánh Phượng Bay ( Phượng-Dực Mạo 鳳 翊 帽 ) Triều Nhà MINH (Trung-Hoa – Thế-Kỷ 14~17) Tượng Tướng-Sĩ đặt tại Minh-Lăng-Tẩm

Khôi-Mạo gắn Nhĩ-Giáp 耳 甲 hình Hỏa-Châu (Hỏa-Châu Mạo 火 珠 帽 ) có Quai đỡ che màng-tang. (hình nhìn từ phía trước) Đại-Việt – Thế-Kỷ 13~15 (Tín-dụng ảnh : Nguyễn Ngọc Phương Đông)

Khôi-Mạo gắn Nhĩ-Giáp 耳 甲 hình Hỏa-Châu (Hỏa-Châu Mạo 火 珠 帽 ) có Quai đỡ che màng-tang. Hạ-Bác-Giáp 下 膊 甲 (Giáp đỡ che Bắp Tay Dưới) (hình nhìn từ phía sau) Đại-Việt – Thế-Kỷ 13~15 (Tín-dụng ảnh : Nguyễn Ngọc Phương Đông)

Khôi-Mạo gắn Nhĩ-Giáp 耳 甲 hình Hỏa-Châu ( Hỏa-Châu Mạo 鳳 翊 帽 ) và Quai đỡ che màng-tang. (hình nhìn từ 3/4 phía trước) Đại-Việt – Thế-Kỷ 12~13

Khôi-Mạo gắn Nhĩ-Giáp 耳 甲 hình Hỏa-Châu ( Hỏa-Châu Mạo 鳳 翊 帽 ) và Quai đỡ che màng-tang. (hình nhìn từ phía sau) Đại-Việt – Thế-Kỷ 12~13

Tượng Danh-Tướng TRẦN Hưng Đạo Đại-Việt – 1213~1300.

Phù-điêu Đại-Tướng Nhà Nam-TỐNG Trung-Hoa – 1127~1279.

Phù-Điêu Giáp-Sĩ thời Nhà Lý Đại-Việt – 1010~1225

Tượng Giáp-Sĩ thời Nhà Tống Trung-Hoa – 960~1279

Khôi-Mạo gắn Nhĩ-Giáp 耳 甲 hình Hỏa-Châu ( Hỏa-Châu Mạo 鳳 翊 帽 ) có Quai đỡ che màng-tang và có Diện-Giáp 面 甲 đỡ che mặt. (hình nhìn từ phía trước) Đại-Việt – Thế-Kỷ 10~12

Khôi-Mạo gắn Nhĩ-Giáp 耳 甲 hình Hỏa-Châu ( Hỏa-Châu Mạo 鳳 翊 帽 ) có Quai đỡ che màng-tang và có Diện-Giáp 面 甲 đỡ che mặt. (hình nhìn từ phía sau) Đại-Việt – Thế-Kỷ 10~12

 

Tác giả: Trịnh Quang Thắng,

nguon: nghiencuulichsu.com

Similar Articles

Tượng giải trãi bằng vàng thời Minh Mang

Tượng giải trãi bằng vàng thời Minh Mang 0

Tượng bằng vàng thời Nguyễn rất hiếm. Suốt 30 năm nghiên cứu, tôi chưa hề

Những món đồ độc nhất vô nhị của vị vua cuối cùng của Việt Nam.

Những món đồ độc nhất vô nhị của vị vua cuối cùng của Việt Nam. 0

Bảo Đại, vị vua cuối cùng của chế độ phong kiến Việt Nam, từng mang

Tấm trấn phong bằng vàng – thuộc bộ sưu tập của Cựu hoàng Bảo Đại.

Tấm trấn phong bằng vàng – thuộc bộ sưu tập của Cựu hoàng Bảo Đại. 0

Một tấm trấn phong gồm 4 tấm vàng liên kết với nhau, có tổng chiều

Hai trang sách phong bằng vàng thời Gia Long

Hai trang sách phong bằng vàng thời Gia Long 0

Trong phiên đấu giá "Nghệ thuật Châu Á" của sàn tại Sotheby's Paris vào năm 2009

Chậu quán tẩy bằng vàng thời Nguyễn

Chậu quán tẩy bằng vàng thời Nguyễn 0

Một hiên vật khác rất giá trị thời Nguyễn lưu lạc ở xứ người là

About Author

No Comments

No Comments Yet!

No one have left a comment for this post yet!

Write a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Cổ vật Việt Nam tại bảo tàng nước ngoài

Tiền cổ Việt Nam

Bảo tàng Cố Cung Đài Bắc

Bảo tàng Guimet

Tư liệu gốm sứ thời Tống

Tư liệu gốm sứ thời Minh

Tư liệu gốm sứ thời Thanh